В чем разница между никель-металлгидридной аккумуляторной батареей 1,2 В и щелочной батареей 1,5 В?

Autor: Michał Seredziński
2019-04-26
icon
121
icon
6
В чем разница между никель-металлгидридной аккумуляторной батареей 1,2 В и щелочной батареей 1,5 В?

Это вопрос, который очень часто возникает в нашей повседневной работе.

Обычно считается, что никель-металлгидридные аккумуляторы не могут заменить одноразовые батарейки из-за их более низкого напряжения. Однако это относится только к некоторым устройствам – обычно с низким энергопотреблением и обычно в конфигурации, где аккумуляторы подключаются последовательно по 3-4 шт.
В устройствах с высоким энергопотреблением никель-металлгидридный аккумулятор покажет еще более высокое напряжение, чем щелочной аккумулятор, и прослужит гораздо дольше.
Это связано с тем, что значение 1,2 В является средним рабочим (разрядным) напряжением Ni-MH аккумулятора. Полностью заряженный никель-металлгидридный аккумулятор может достигать напряжения, превышающего 1,4 В. Таким образом, он находится на одном уровне с уровнем напряжения новой щелочной батареи.

Подводя итог – да, в подавляющем большинстве устройств Ni-MH аккумуляторные батареи будут работать как минимум так же хорошо, как и одноразовые щелочные аккумуляторы.

Сравнение разрядных характеристик высококачественной никель-металлгидридной аккумуляторной батареи (everActive Professional Line 2600) с щелочными батареями ведущих коммерческих брендов. Ток разряда: 500 мА, характер нагрузки: постоянный. 


Krzywa rozładowania akumulatorka everActive 2600 vs markowe baterie alkaliczne - 500 mA

Нагрузка в 500 мА достаточно требовательна к щелочным батарейкам – это типичное потребление тока многими горелками, игрушками, электрическими измельчителями специй и т.д. - В таких приложениях щелочные батарейки работают не оптимально. В случае еще более требовательных устройств, например, ламп-вспышек, потребление тока еще выше (даже многократно) - в таких приложениях разница в производительности между никель-металлгидридной батареей и щелочной батареей будет еще больше в пользу батареи. 

При токе разряда 500 мА хороший аккумулятор прослужит примерно в два раза дольше, чем твердощелочные аккумуляторы. Испытание под высокой нагрузкой выявляет недостатки щелочных батарей и ясно указывает на  преимущества никель-металлгидридных батарей.

Сравнение разрядных характеристик высококачественной никель-металлгидридной аккумуляторной батареи (everActive Professional Line 2600) с щелочными батареями ведущих коммерческих брендов. Ток разряда: 100 мА, характер нагрузки: непрерывный


Krzywa rozładowania akumulatorka everActive 2600 vs markowe baterie alkaliczne - 100 mA

Нагрузка в 100 мА более умеренная – это зачастую энергопотребление простейших фонариков, простых игрушек, беспроводных микрофонов, микропортов. В этих условиях характеристики аккумулятора все же более благоприятны, чем у щелочного аккумулятора. Свежезаряженная никель-металлгидридная батарея 1,2 В поддерживает более высокое напряжение, чем батарея 1,5 В в течение значительной части рабочего цикла. Однако общее время работы уже может быть немного больше на одноразовом аккумуляторе. Кроме того, следует учитывать, что напряжение на Ni-MH аккумуляторе со временем снижается во время хранения, поэтому часто устройства, которые используются нерегулярно, лучше работают на щелочных аккумуляторах.

Такие устройства, как пульты дистанционного управления, метеостанции, часы, электронные мультиметры требуют для работы еще меньше электроэнергии (в разы меньше) – в таких устройствах щелочные батарейки обычно работают гораздо дольше и предсказуемее.

Что бросается в глаза на обоих графиках, так это плоская характеристика разряда никель-металлгидридной батареи. Аккумуляторные батареи в обоих случаях большую часть времени поддерживают напряжение выше 1,2 В. В этом много преимуществ – например, модель с дистанционным управлением всегда охотно и быстро разгоняется, а перечница всегда работает с высоким, равномерным КПД. Однако в случае со многими устройствами такие характеристики разряда делают невозможным правильное считывание и оценку состояния заряда батареи – в зависимости от устройства индикатор низкого заряда батареи не загорается в нужный момент – либо слишком быстро, либо слишком поздно, когда  устройство перестает сотрудничать. Поэтому, несмотря на очевидные преимущества аккумуляторных батарей, стандартные щелочные батареи более надежны и предсказуемы в некоторых приложениях.

Щелочные и аккумуляторные батареи - факты

Чтобы хорошо разобраться в этом вопросе, нужно знать о различиях между одноразовыми батареямии никель-металлгидридные аккумуляторы. Объясним тему на примере популярных «пальцев» АА и ААА. В качестве представителя одноразовых батареек упомянем щелочные батарейки – это самые универсальные и достаточно эффективные одноразовые батарейки, общедоступные на рынке.
Основные технические данные.

Щелочная батарея:

  • номинальное напряжение: 1,5 В/ячейка,
  • емкость до ок. 1400 мАч для AAA/LR03 и 2900 мАч для AA/LR6,
  • внутреннее сопротивление >200 мОм - предназначено для устройств с низким или умеренным энергопотреблением,
  • срок годности – обычно 5-10 лет с момента производства,
  • склонность к выливанию/протеканию.

Никель-металлгидридная аккумуляторная батарея:

  • номинальное напряжение: 1,2 В/ячейка,
  • емкость до ок. 1100 мАч для AAA/R03 и 2700 мАч для AA/R6,
  • внутреннее сопротивление 50-100 мОм - подходит для устройств с высоким потреблением тока,
  • срок годности – не применяется,
  • самодействующее падение напряжения с течением времени.


Беглый анализ приведенных выше параметров покажет, что аккумуляторы теоретически имеют более высокое напряжение и несколько большую емкость.

На практике 1,2 В для аккумулятора принимается как среднее напряжение от рабочего цикла (при разрядке в устройстве), а 1,5 В — выходное напряжение (для новой, неиспользуемой) щелочной батареи. В большинстве устройств диапазон рабочих напряжений никель-металлгидридных аккумуляторов и аккумуляторных батарей совпадает и батареи не имеют преимущества в этой области.

То же самое касается и емкости – более высокая емкость щелочных батареек достигается только при разрядке малыми токами – ниже 50 мА. При разряде 500 мА (типичное потребление тока, например, для многих фонарей) достигнутые мощности будут вдвое ниже.

Никель-металлгидридные аккумуляторы показывают небольшие потери емкости при одинаковых условиях - независимо от тока разряда. Кроме того, из-за гораздо более низкого внутреннего сопротивления падение напряжения при работе значительно меньше – особенно в требовательных устройствах.

Есть еще одна печально известная особенность, которая говорит против щелочных батареек – каждая щелочная батарейка, даже при хранении/использовании в благоприятных условиях, однажды выйдет из строя – в результате ее полного разряда или старости. Ni-MH аккумуляторы очень устойчивы к разливу – в их случае возможная утечка должна быть явно спровоцирована.

Из вышесказанного может показаться, что аккумуляторы имеют лучшие параметры практически во всех аспектах. Но уверены ли вы?

К сожалению, ответ не ясен. Никель-металлгидридные аккумуляторные батареи не лишены недостатков. Аккумуляторы имеют несколько меньшее выходное напряжение (в начале) по сравнению с щелочными аккумуляторами, кроме того, это напряжение автоматически падает даже при хранении. Некоторые устройства не способны нормально работать при более низких уровнях напряжения – со временем ситуация становится еще хуже.

Аккумуляторы по своей природе являются сильносильными - их использование в устройствах с очень низким энергопотреблением приводит к быстрому увеличению внутреннего сопротивления - следовательно, сокращению срока их службы, что приводит к гораздо меньшему количеству циклов зарядки/разрядки. Аккумуляторные батареи, особенно самой большой емкости, также могут быть немного больше (толще), чем одноразовые батареи, что также может быть проблематично в редких случаях.

Читайте также:
Как долго заряжать никель-металлгидридные аккумуляторы?
Батарейки или аккумуляторы? Выбор зависит от устройства!
[баннер=120/] [баннер=153/] [баннер=154/] [баннер=98/] [баннер=99/]

Автор: Михал Середзиньский
Копирование содержания текста или его части без согласия представителя компании Baltrade sp. z o.o. запрещено.

icon
121
icon
6
Комментарии
liczba komentarzy: 11
Добавить комментарий

  • Uważam że bateryjki powinny odróżniać się
    od akumulatorków przede wszystkim kolorem.
    icon
    4
    icon
    0
    • Pomysł dobry, jednak brak tego typu wymagań w oficjalnych, międzynarodowych normach i innych przepisach sprawia, że producenci mają pełną dowolność co do kolorystyki swoich ogniw. Co więcej te oficjalne wymogi co do oznaczeń są niemal identyczne dla akumulatorków i baterii jednorazowych. Pomijając różnice techniczne, które opisywałem w innym komentarzu, najczęściej jedynym wyróżnikiem między bateriami jednorazowymi a akumulatorkami jest w zasadzie dość podobny napis "rechargeable battery" na akumulatorku i "not rechargeable"/"do not recharge" na bateriach jednorazowych - co mniej zaawansowanym użytkownikom (lub tym co nie znają jęz. angielskiego) zadania w ogóle nie ułatwia.
      icon
      3
      icon
      0
  • Brakuje wykresu dla prądu rozładowania rzędzu 5 mA
    icon
    3
    icon
    0
    • Przy prądach rzędu 50 mA i niższych dobra bateria alkaliczna będzie bardziej pojemna od akumulatorka i wykaże istotnie wyższe, średnie napięcie rozładowania. Tutaj warto odnotować, że obciążenia rzędu 5mA i niższe nie są optymalne dla typowych akumulatorków Ni-MH o wysokich pojemnościach. Mogą one powodować szybsze powstanie efektu leniwej baterii, pozornego wzrostu rezystancji wewnętrznej takich akumulatorków. Długie okresy między doładowaniami spowodują dodatkowo, że odczujemy efekt starzenia się takich akumulatorów szybciej niż wynikałoby z przepracowanych przez nie niewielu cykli ładowania. Do zastosowań, gdzie urządzenie pobiera pojedyncze miliampery bardziej niezawodne będą baterie jednorazowe - natomiast jeżeli już koniecznie chcemy użyć akumulatorków to należy wybrać te o dużo niższych pojemnościach. Będziemy musieli je częściej doładowywać, jednak takie akumulatorki dużo wolniej się starzeją w czasie i wytrzymują wielokrotnie więcej cykli ładowania od ich najbardziej pojemnych odpowiedników.
      icon
      6
      icon
      0
  • Ciekawie by było dodać do porównania baterie litowe, choć temat jest nieco niszowy ze względu na ich cenę - choć producent (Energizer, ultimate lithium, AA, L91, FR6) deklaruje ich 11-krotnie dłuższą żywotność w aparatach cyfrowych w porównaniu do standardowych alkalicznych Energizera.

    Przy okazji - podziękowania za dotychczasowe teksty, chętnie przeczytam kolejne - choćby o nowych w ofercie Xtar 1,5V Li-ion, które mają wiele zalet ale też wady z których warto zdawać sobie sprawę (jest wątek o nich np. na Elektrodzie).
    icon
    7
    icon
    2
    • Artykuł o akumulatorkach Xtar 1,5V jest już od ok. pół roku dostępny, zapraszamy do lektury: https://www.hurt.com.pl/blog/akumulatorek-r6-aa-ni-mh-1-2v-a-moze-bateria-alkaliczna-1-5v-a-moze-by-tak-i-jedno-i-drugie-akumulatorki-li-ion-1-5v-nadchodzi-rewolucja-w-zasilaniu-urzadzen-66
      icon
      9
      icon
      0
  • Everything is very open with a really clear clarification of the issues.
    It was really informative. Your website is very helpful.
    Thank you for sharing!
    icon
    5
    icon
    1
  • Dowiedziałem się w sumie wszystkiego czego potrzebowałem więc mógłbym na tym skończyć i zamknąć stronę. Nie mogłem jednak przejść obojętnie obok tak rzeczowego artykułu (i odpowiedzi pod komentarzami użytkowników). Za to powinien być medal. Życzę pomyślności i dużo zysku!!! Pozdrawiam.
    icon
    26
    icon
    1
    • Bardzo dziękujemy za opinię oraz komentarz.
      icon
      5
      icon
      0
  • Witam,
    kupiłem bardzo dobre akumulatorki i działają bardzo kiepsko.
    Używam ich do takich lampek (imitacji świeczek) z timerem.
    Wytrzymują max. 4 dni po 8 godzin pracy gdzie zwykłe baterie działają prawie miesiąc.
    Jestem bardzo zawiedziony akumulatorkami. Moim zdaniem się nie nadają.
    icon
    3
    icon
    0
    • Pomimo tego, że zdecydowana większość urządzeń dobrze toleruje akumulatorki Ni-MH to nadal są urządzenia, które na akumulatorkach działają dużo słabiej, lub nie działają wcale.
      Powodów i możliwych przyczyn jest kilka - to wymaga obszerniejszego wyjaśnienia, dlatego przygotujemy na ten temat zupełnie osobny wpis: "Dlaczego dobre akumulatorki Ni-MH nadal nie działają w moim urządzeniu lub działają dużo słabiej od baterii jednorazowych?".

      W przypadku tych "świec" LED - pierwsza sprawa to rozmiar baterii, o ile w rozmiarach AA/AAA akumulatorki osiągają podobne pojemności jak baterie jednorazowe, to w przypadku "grubszych" ogniw C/D (te są również często stosowane w takich "świeczkach") baterie alkaliczne mają już wyraźnie większe (nawet 2-krotnie) maksymalne pojemności - a gdy w takim przypadku stosujemy standardowe ogniwa R6/AA z adapterami do C/D, to efekt krótszego działania będzie dodatkowo spotęgowany.

      W najprostszych lampkach, sznurkach, świeczkach LED często do zasilania używane są tylko 2 ogniwa połączone szeregowo. W najprostszych konstrukcjach zdarza się, że lampka gaśnie już przy spadku napięcia do ok. 1,25V/1,30V na każdym z ogniw. Bateria jednorazowa, gdy jest bardzo powoli rozładowywana (prądem wielokrotnie niższym jak na naszych wykresach) będzie przez bardzo długi okres utrzymywać napięcie powyżej tej wartości. Natomiast w przypadku akumulatorka Ni-MH, niezależnie od obciążenia, napięcie bardzo szybko spadnie do 1.30V i niżej - to moment gdzie część problematycznych urządzeń się wyłączy - efekt często jest taki, że akumulator nadal pozostaje nawet w 90% naładowany, a mimo to urządzenie już nie chce na nim pracować.
      To jednak skrajna sytuacja. W tym konkretnym przypadku z "świeczką" LED dobrze byłoby sprawdzić przy jakim napięciu na baterii następuje wyłączenie. Dodatkowo w przypadku ogniw R14 C/ R20 D, powodem bardzo krótkiego czasu pracy może być stosowanie akumulatorków R6 AA razem z adapterem do C lub D. Akumulatorki AA mają już wielokrotnie (nawet blisko 10-krotnie) niższe pojemności jak jednorazowe baterie LR14 czy LR20 - tutaj wyraźną poprawę dałoby użycie dedykowanych akumulatorków w rozmiarach R14 i R20. Pamiętajmy przy tym, że nawet jak mamy do dyspozycji najlepsze, najbardziej pojemne akumulatorki everActive Professional Line R14/R20 to ich maksymalna pojemność (liczona przy niskim obciążeniu) będzie nadal ok. 2-krotnie niższą od najlepszych jednorazowych baterii alkalicznych.
      icon
      8
      icon
      0
      • Dziękuje za odpowiedź.
        Świeczki to : https://jysk.pl/do-domu/dekoracje/swieczki-serwetki/swieca-mats-s8xw10cm-led-bialy

        3xAAA - normalne baterie działają nawet przy 1,00 V a akumulatorki wyłączają się przy 2x1,2 V i jeden zawsze jeden jest rozładowany na max. Gdzie ładowane były razem do pełna. Mam akumulatorki eneloop 750mAH i everActive 800mAH.
        Gdzie jest problem ??
        icon
        4
        icon
        0
        • To w sumie nie jest zła informacja, bo przynajmniej mamy pewność, że te świeczki "dobrze tolerują" akumulatorki - tzn. są w stanie je głęboko (a nawet zbyt głęboko) rozładować.

          Przy 3 ogniwach połączonych szeregowo mamy pewien zapas napięcia potrzebnego do pracy dla typowych LEDów. W takich zastosowaniach często dochodzi do rozładowania akumulatorków poniżej 1.0V i w efekcie najsłabszy z całej trójki może zostać rozładowany zbyt głęboko, a nawet ulec przebiegunowaniu. Po wyjęciu takiego kompletu 2 akumulatorki często mają napięcie powyżej 1.0V, jednak jeden z nich może być zupełnie zerowy. Na to nie specjalnie jest jakaś solucja, poza ew. pilnowaniem czasu i wcześniejszym doładowaniem akumulatorków - akumulatorki nigdy nie są równe pojemnością co do 1mAh i w przypadku daleko idącego rozładowania całego pakietu, zawsze istnieje ryzyko zbyt głębokiego rozładowania pojedynczego ogniwa. Jak już do tego dojdzie powinniśmy jak najszybciej naładować taki akumulator, aby zminimalizować efekt szybko postępującej degradacji ogniwa, które zostało zbyt głęboko rozładowane.

          Jeżeli te świeczki na zwykłych bateriach są w stanie wytrzymać blisko miesiąc pracując przez 8h dziennie, to prąd rozładowania jest dość znikomy. W takich warunkach maksymalna pojemność baterii alkalicznych AAA/LR03 może wynosić nawet ok.1400 mAh. Więc tutaj można się spodziewać, że świeczki mogą działać blisko 2x krócej na akumulatorkach o pojemności 750 mAh. Nie tłumaczy to jednak czasów 3-4x krótszych.

          Pierwsze co bym sprawdził, to czy faktycznie akumulatorki naładowały się nam prawidłowo do pełna. Szczególnie ten akumulatorek zbyt głęboko rozładowany, może sprawiać problemy przy kolejnym ładowaniu i wykazać zbyt wczesne pełne naładowanie.

          Warto to kontrolnie sprawdzić raz na jakiś czas - jeżeli dysponujemy ładowarką automatyczną (jaki model?), to po naładowaniu wyciągnijmy akumulatory z ładowarki i odczekajmy min. 30 min. Następnie ponownie spróbujmy je naładować - ładowanie powinno się zakończyć w ciągu maks. 10-20 minut, jeżeli trwa dłużej, to może oznaczać niepełne uprzednie naładowanie akumulatorków.
          icon
          8
          icon
          0
  • Świetny artykuł, wyjaśniający sprawe kompetentnie i kompleksowo, tego potrzebowałem !
    icon
    6
    icon
    0
  • Artykuły wyjątkowo rzeczowe i napisane dobrą polszczyzną. Gratuluję autorowi.
    Trafiłem tu , ponieważ mam kilka niesprawnych baterii rowerowych 24V. i szukam metody ich selekcji.
    Gdyby tak naładować ogniwo 9000 mAh (R20) i pomierzyć prąd zwarcia?
    Jaki on powinien być, żeby ogniwo można było zawrócić do eksploatacji, a jaki, żeby wykorzystać ogniwo do oświetlenia diodami LED ?
    Pozdrawiam, Andrzej
    icon
    4
    icon
    0
    • Panie Andrzeju, dziękuję za opinię.

      W przypadku wspomnianej baterii 24V i ogniw R20 - czy mówimy dalej o akumulatorkach wykonanych w technologii Ni-MH? Jeżeli tak, to sprawny akumulator R20 będzie dysponował stosunkowo wysokim prądem zwarciowym - niezależnie od sposobu pomiaru powinny to być wartości dwucyfrowe - i takich wartości należałoby się spodziewać przy zastosowaniu w pakiecie do roweru itp.
      Jednocześnie gdy jego wartość spadnie poniżej 2A to akumulatorki nie będą się już praktycznie do niczego nadawać. Sam prąd zwarciowy nie jest jednak najbardziej elegancką metodą oceny jakości akumulatorków - jest to mocno inwazyjny sposób w szczególności, gdy zwieramy sprawne, dobrej jakości ogniwa.
      icon
      8
      icon
      0
  • Dzięki za artykuł, obiektywny, dobrze przedstawione wady, zalety i potencjalne problemy wynikające z niewłaściwego doboru rodzaju zasilania do urządzenia. Sporo mi wyjaśnił
    icon
    5
    icon
    0
  • Niestety w moich mlynkach zauwazylem odwrotna zaleznosc.. na samych aku w pelni naladowanych 1.2v nawet nie rusza (6xAAA). Zawsze musze dawac kombinacje 2 baterie i 4 aku przynajmniej aby krecilo, slabiej oczywiscie niz na samych bateriach. Myslalem ze aku z ikei jakies kiepskie ale z innymi jest to samo
    icon
    5
    icon
    0
    • Jeżeli to pojedynczy młynek (nie żaden 2w1) zasilany aż 6 akumulatorkami połączonymi szeregowo, to możemy już mieć problem ze zbyt niskim napięciem startowym - dla nowych baterii alkalicznych jest to ok. 1.6V x 6 = 9.6V, natomiast dla naładowanych akumulatorków ok. 1.35Vx6 = 8.1V. Choć uważam, że nadal młynek w takich warunkach powinien się uruchomić. W pierwszej kolejności do sprawdzenia faktyczny stan naładowania akumulatorków (czy aby na pewno dobrze naładowane), w drugiej kolejności do sprawdzenia styki, czy wszytko na pewno dobrze kontaktuje.
      Akumulatorki Ni-MH mają nieco inną zewnętrzną budowę i są inaczej wykończone, zarówno od strony anody i katody.
      Zdarza się, że w okolicach plusa gdzieś coś nie styka na którymś z akumulatorków i urządzenie zwyczajnie nie widzi zainstalowanego zasilania.
      icon
      8
      icon
      0
  • O'K, ale jak rozróżnić wzrokowo, czym się różnią baterie od akumulatorków ?????
    icon
    4
    icon
    2
    • Bezpośrednio na każdym ogniwie jest zapis o napięciu nominalnym - 1.2V dotyczy akumulatorków Ni-MH, natomiast 1.5V dotyczy popularnych baterii jednorazowych.
      Na akumulatorkach musi również pojawić się symbol chemii - w tym wypadku "Ni-MH" - takiego oznaczenia nie znajdziemy na baterii jednorazowej.
      Jednoznacznym oznaczeniem dla baterii alkalicznej (zwykle jednorazowej) jest natomiast literka L bezpośrednio przed literką R określającą wielkość ogniwa np. LR6, LR03, LR14, LR20 itp.
      Z wyglądu baterie jednorazowe odróżnia zwykle też wygląd / wykończenie biegunów dodatnich i ujemnych - akumulatory mają gładkie wykończenie od strony katody (minusa) jak również bardziej płaskie i regularne wykończenie od strony anody (plusa).

      Dobre akumulatory też są zwykle zauważalnie cięższe w porównaniu do baterii jednorazowych.
      icon
      13
      icon
      2